جرایم مالیاتی در سال ۱۴۰۵؛ جدول کامل جریمه‌ها، بخشودگی و جرائم کیفری

جرایم مالیاتی فقط به دیرکرد پرداخت مالیات محدود نمی‌شوند. ارسال نکردن اظهارنامه، کتمان درآمد، ثبت هزینه‌های غیرواقعی، صادر نکردن صورتحساب الکترونیکی، اعلام نکردن حساب بانکی تجاری، تأخیر در پرداخت مالیات ارزش افزوده و حتی ارائه نکردن فهرست حقوق یا قراردادها می‌تواند برای مؤدی جریمه ایجاد کند.

در بعضی موارد، جریمه درصدی از مالیات یا فروش است. در برخی تخلفات، مبلغ ثابت در نظر گرفته می‌شود و گاهی نیز یک رفتار عمدی می‌تواند از مرحله جریمه اداری عبور کند و به‌عنوان «جرم مالیاتی» در دادگاه کیفری رسیدگی شود.

در این راهنما، مهم‌ترین جرایم مالیاتی سال ۱۴۰۵، نرخ هر جریمه، امکان بخشودگی و تازه‌ترین بخشنامه‌های مرتبط بررسی شده‌اند.

در این مقاله از موسسه حقوقی تکسفیر، به بررسی جامع و دقیقی از جرایم مالیاتی شرکت‌ها می‌پردازیم. با توجه به اهمیت حفظ عدالت اجتماعی و تأمین منابع مالی دولت، شناخت و پیشگیری از این جرایم از اهمیت بسیاری برخوردار است.

تفاوت جریمه مالیاتی با جرم مالیاتی چیست؟

دو اصطلاح «جرایم مالیاتی» و «جرائم مالیاتی» در گفت‌وگوهای روزمره گاهی به‌جای یکدیگر استفاده می‌شوند؛ اما از نظر حقوقی تفاوت مهمی میان آن‌ها وجود دارد.

جریمه مالیاتی معمولاً یک ضمانت اجرای مالی و اداری است. برای مثال، مؤدی اظهارنامه را با تأخیر تسلیم کرده یا مالیات خود را در موعد مقرر نپرداخته است. در این وضعیت، سازمان امور مالیاتی علاوه بر اصل مالیات، مبلغی را به‌عنوان جریمه مطالبه می‌کند.

در مقابل، جرم مالیاتی رفتاری است که قانون آن را واجد وصف کیفری شناخته است؛ مانند تنظیم اسناد خلاف واقع، پنهان کردن فعالیت اقتصادی، انجام معامله به نام اشخاص دیگر برای فرار مالیاتی یا استفاده از کارت بازرگانی فرد دیگر. رسیدگی به این موارد می‌تواند به تشکیل پرونده کیفری و صدور مجازات تعزیری منجر شود.

بنابراین هر بدهی یا تأخیر مالیاتی الزاماً جرم کیفری نیست؛ اما برخی رفتارهای عمدی و سازمان‌یافته ممکن است علاوه بر مطالبه مالیات و جریمه، تعقیب کیفری نیز به‌دنبال داشته باشند.

جدول مهم‌ترین جرایم مالیات‌های مستقیم در سال ۱۴۰۵

مبنای نرخ‌های این جدول مواد ۱۹۰ تا ۱۹۹ قانون مالیات‌های مستقیم است.

معافیت ۸۰ درصدی و ۴۰ درصدی جریمه ماده ۱۹۰

تبصره ۱ ماده ۱۹۰ دو امتیاز مهم برای مؤدیان خوش‌حساب در نظر گرفته است:

اگر مؤدی اظهارنامه را در موعد قانونی ارائه کرده باشد، مالیات اظهارشده را پرداخت کند یا ترتیب پرداخت آن را بدهد و برگ تشخیص را بپذیرد یا با اداره مالیاتی توافق کند، می‌تواند از ۸۰ درصد جریمه‌های مقرر معاف شود.

همچنین اگر مؤدی مالیات قطعی‌شده را حداکثر ظرف یک ماه پس از ابلاغ پرداخت کند یا برای پرداخت آن ترتیب بدهد، امکان برخورداری از ۴۰ درصد معافیت جریمه وجود دارد. این معافیت با بخشودگی اختیاری ماده ۱۹۱ تفاوت دارد و باید شرایط قانونی آن دقیقاً احراز شود.

نکته دیگر آن است که اگر رسیدگی به اعتراض مؤدی بیش از یک سال طول بکشد، جریمه ۲٫۵ درصد ماهانه برای مدت مازاد بر یک سال تا زمان ابلاغ رأی قطعی، با شرایط مقرر در تبصره ۲ ماده ۱۹۰ قابل مطالبه نخواهد بود.

جریمه تسلیم نکردن اظهارنامه مالیاتی

یکی از سنگین‌ترین جرایم غیرقابل بخشودگی، جریمه موضوع ماده ۱۹۲ است.

برای اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل، تسلیم نکردن اظهارنامه در مهلت قانونی موجب تعلق جریمه‌ای معادل ۳۰ درصد مالیات متعلق می‌شود. این جریمه قابل بخشودگی نیست.

برای سایر مؤدیان، نرخ جریمه ۱۰ درصد مالیات متعلق است و آن نیز غیرقابل بخشودگی محسوب می‌شود.

این حکم فقط مربوط به ارسال نکردن کامل اظهارنامه نیست. درآمد کتمان‌شده و هزینه‌های غیرواقعی درج‌شده در اظهارنامه نیز مشمول همین جریمه می‌شوند. بنابراین ارسال اظهارنامه‌ای که بخشی از فروش، درآمد یا فعالیت اقتصادی در آن پنهان شده باشد، الزاماً مؤدی را از جریمه ماده ۱۹۲ نجات نمی‌دهد.

بخشنامه مهم سال ۱۴۰۵ درباره کتمان درآمد و هزینه غیرواقعی

سازمان امور مالیاتی در بخشنامه شماره ۲۰۰/۱۴۰۵/۱۴ مورخ ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ نحوه محاسبه جریمه ماده ۱۹۲ در پرونده‌های دارای درآمد کتمان‌شده یا هزینه غیرواقعی را روشن‌تر کرده است.

بر اساس این بخشنامه، اگر پس از رسیدگی و اعمال درآمد کتمان‌شده یا هزینه غیرواقعی، نتیجه عملکرد مؤدی همچنان زیان باشد و مالیاتی برای پرداخت ایجاد نشود، جریمه ماده ۱۹۲ نیز قابل محاسبه و مطالبه نیست؛ زیرا مبنای این جریمه، مالیات متعلق است.

اما اگر رسیدگی مالیاتی باعث شود زیان اظهارشده به درآمد مشمول مالیات تبدیل شود، جریمه فقط باید بر مالیاتی اعمال شود که واقعاً ناشی از کتمان درآمد یا ثبت هزینه غیرواقعی بوده است.

در محاسبه این مبلغ باید ابتدا اثر مواردی مانند هزینه‌های مردود، معافیت‌ها، نرخ صفر، زیان سنواتی قابل قبول و اعتبارهای مالیاتی مشخص شود. سپس سهم واقعی درآمد پنهان‌شده یا هزینه غیرواقعی در مالیات ایجادشده محاسبه خواهد شد.

این بخشنامه اهمیت زیادی دارد؛ زیرا اداره مالیاتی نمی‌تواند صرفاً به‌دلیل کشف یک هزینه غیرواقعی، بدون بررسی اثر واقعی آن بر مالیات متعلق، کل مبلغ اختلاف پرونده را مبنای جریمه غیرقابل بخشودگی قرار دهد.

جریمه ارائه نکردن دفاتر و اسناد حسابداری

مؤدیانی که طبق قانون ملزم به نگهداری دفاتر قانونی و اسناد حسابداری هستند، باید این مدارک را در زمان رسیدگی در اختیار مأموران مالیاتی قرار دهند.

مطابق ماده ۱۹۳، ارائه نکردن ترازنامه یا حساب سود و زیان و همچنین ارائه نکردن دفاتر قانونی می‌تواند برای هر مورد جریمه‌ای معادل ۲۰ درصد مالیات ایجاد کند.

برای پیشگیری از این جریمه، صرف ثبت اطلاعات در نرم‌افزار حسابداری کافی نیست. اسناد و دفاتر باید مطابق الزامات قانونی نگهداری شوند و امکان ارائه آن‌ها در زمان رسیدگی وجود داشته باشد.

جریمه اختلاف بیش از ۱۵ درصد با درآمد اظهارشده

طبق ماده ۱۹۴، اگر درآمد مشمول مالیات قطعی مؤدی بیش از ۱۵ درصد با مبلغ اظهارشده اختلاف داشته باشد، مؤدی علاوه بر جرایم مربوط، تا سه سال پس از ابلاغ مالیات قطعی از تسهیلات و معافیت‌های پیش‌بینی‌شده در قانون محروم خواهد شد.

این موضوع نشان می‌دهد کم‌اظهاری قابل توجه فقط یک جریمه نقدی ایجاد نمی‌کند و می‌تواند استفاده از برخی مشوق‌های مالیاتی سال‌های بعد را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

جرایم مالیات بر ارزش افزوده در سال ۱۴۰۵

قانون مالیات بر ارزش افزوده برای تخلفاتی مانند تسلیم نکردن اظهارنامه، کم‌اظهاری مالیات فروش، بیش‌اظهاری اعتبار خرید و تأخیر در پرداخت، جرایم جداگانه‌ای تعیین کرده است.

نرخ‌های فوق در مواد ۳۶ و ۳۷ قانون مالیات بر ارزش افزوده آمده‌اند. جریمه بند «الف» ماده ۳۶ عمدتاً ناظر به دوره‌ها یا مؤدیانی است که اظهارنامه آن‌ها مطابق حکم این ماده مطالبه می‌شود و برای مؤدیان سامانه مؤدیان باید هم‌زمان احکام قانون پایانه‌های فروشگاهی نیز بررسی شود.

مثال جریمه کم‌اظهاری ارزش افزوده

فرض کنید بررسی پرونده نشان دهد یک شرکت ۳۰۰ میلیون ریال مالیات و عوارض فروش را کمتر از مقدار واقعی اعلام کرده است.

جریمه مرتبه اول:

۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ × ۲ = ۶۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال

اگر همین تخلف در فاصله دو سال تکرار شود، جریمه می‌تواند به سه برابر مالیات پرداخت‌نشده، یعنی ۹۰۰ میلیون ریال برسد.

این مبلغ جدا از اصل مالیات و جریمه تأخیر در پرداخت است.

حتما بخوانید: نحوه محساسبه مالیات بر درآمد شرکت ها و موسسات

بخشنامه سال ۱۴۰۵ درباره مبنای جریمه ارزش افزوده

بخشنامه شماره ۲۰۰/۱۴۰۵/۲۷ مورخ ۲۵ خرداد ۱۴۰۵ نحوه تعیین مبنای جریمه بند «ب» ماده ۳۶ قانون مالیات بر ارزش افزوده را تشریح کرده است.

بر اساس این بخشنامه، ملاک جریمه باید مالیات و عوارضی باشد که واقعاً بر اثر تخلف پرداخت نشده است. بنابراین صرف رد شدن بخشی از اعتبار خرید یا تغییر محاسبات حسابرسی، بدون ایجاد مالیات قابل پرداخت، لزوماً مبنای مطالبه جریمه دوبرابری نیست.

برای مثال، اگر بخشی از اعتبار مالیاتی مؤدی رد شود اما پس از رسیدگی همچنان مانده دوره به‌صورت اعتبار قابل انتقال باقی بماند و بدهی قابل پرداختی ایجاد نشود، جریمه باید بر مبنای اثر واقعی تخلف محاسبه شود، نه کل اعتبار ردشده.

اگر رد اعتبار یا کشف فروش کتمان‌شده باعث ایجاد بدهی شود، فقط بدهی ایجادشده ناشی از تخلف مبنای جریمه خواهد بود. در پرونده‌های استرداد غیرواقعی نیز مبالغی که بدون استحقاق مسترد شده‌اند و بدهی اضافی ایجادشده می‌توانند در مبنای جریمه قرار گیرند.

جرایم سامانه مؤدیان و صورتحساب الکترونیکی

ماده ۲۲ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان برای تخلفات مربوط به صورتحساب الکترونیکی، حافظه مالیاتی، حساب‌های بانکی تجاری و اعلام تغییرات کسب‌وکار جرایم مستقلی تعیین کرده است.

علاوه بر جریمه مالی، بعضی تخلفات مانند عضو نشدن در سامانه، استفاده نکردن از حافظه مالیاتی یا اعلام نکردن حساب تجاری می‌توانند موجب محرومیت از معافیت‌ها، نرخ صفر و مشوق‌های مالیاتی همان سال مالی شوند.

نکته مهم درباره مبالغ ثابت ماده ۲۲ در سال ۱۴۰۵

اعداد ۲۰ میلیون و ۱۰ میلیون ریال، مبالغ پایه درج‌شده در متن قانون هستند. تبصره ۱ ماده ۲۲، سازمان امور مالیاتی را موظف کرده است این مبالغ را هر سال متناسب با نرخ تورم تعدیل و اعلام کند.

در بررسی منابع رسمی تا ۲۰ تیر ۱۴۰۵، اطلاعیه مستقل و قابل اتکایی که رقم تعدیل‌شده نهایی سال ۱۴۰۵ را به‌صورت عمومی و شفاف اعلام کرده باشد پیدا نشد. به همین دلیل نباید مبلغ پایه قانون را بدون بررسی برگ مطالبه یا اطلاعیه رسمی سامانه، «کف قطعی تعدیل‌شده سال ۱۴۰۵» معرفی کرد.

در عمل، چون اغلب جرایم ماده ۲۲ درصدی از فروش هستند، در فعالیت‌هایی با فروش قابل توجه، رقم درصدی معمولاً از مبلغ ثابت بیشتر خواهد بود.

آیا جرایم سامانه مؤدیان در سال ۱۴۰۵ بخشوده می‌شوند؟

بر اساس مجوز ابلاغ‌شده در ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، اختیار بخشودگی جرایم ماده ۲۲ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان در سال ۱۴۰۵ تا سقف ۱۰۰ درصد تمدید شده است. این مجوز برخی جرایم مرتبط با قانون مالیات بر ارزش افزوده را نیز دربر می‌گیرد.

اما عبارت «تا سقف ۱۰۰ درصد» به معنی حذف خودکار جریمه تمام مؤدیان نیست.

مؤدی باید درخواست بخشودگی ارائه کند و معمولاً وضعیت پرداخت اصل مالیات، همکاری با سازمان امور مالیاتی، اصلاح تخلف، سابقه مالیاتی و رعایت شرایط بخشنامه در تصمیم اداره مالیاتی مؤثر است. بنابراین بهتر است مؤدی پیش از قطعی شدن یا ورود پرونده به مراحل اجرایی، تخلف سامانه‌ای را اصلاح و درخواست مستند خود را ثبت کند.

درصد بخشودگی سایر جرایم مالیاتی در سال ۱۴۰۵

تا تاریخ به‌روزرسانی این مقاله، دستورالعمل عمومی لازم‌الاجرای بخشودگی جرایم، برای سال‌ها و دوره‌های مختلف سقف‌های زیر را در نظر گرفته است:

این درصدها سقف اختیار بخشودگی هستند و به معنی استحقاق قطعی مؤدی برای دریافت کل درصد نیستند. همچنین گذشت زمان، ورود پرونده به مراحل مختلف اعتراض و اجرا و نوع جریمه می‌تواند سقف قابل اعمال را کاهش دهد.

از جمله محدودیت‌های مهم این دستورالعمل می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• به‌ازای عبور پرونده از برخی مراحل دادرسی مالیاتی، سقف بخشودگی ممکن است در هر مرحله پنج واحد درصد کاهش یابد.
• پس از گذشت یک ماه از ابلاغ اجرایی، امکان کاهش ۱۰ واحد درصدی سقف وجود دارد.
• برای بدهی‌های مربوط به سال ۱۴۰۰ و بعد، تأخیر در پرداخت پس از ابلاغ برگ تشخیص می‌تواند سقف بخشودگی را ماهانه دو واحد درصد کاهش دهد.
• بخشودگی معمولاً منوط به پرداخت یا ترتیب پرداخت اصل مالیات، جرایم غیرقابل بخشودگی و بخش تأییدنشده جریمه است.
• در مورد جریمه بند «ب» ماده ۳۶ ارزش افزوده از بهار ۱۴۰۳ به بعد، سقف بخشودگی با محدودیت بیشتری محاسبه می‌شود.

در همین دستورالعمل، امکان اعمال سیستمی بخشودگی برای جرایم اشخاص حقیقی تا سقف یک میلیارد ریال و اشخاص حقوقی تا سقف سه میلیارد ریال پیش‌بینی شده است؛ البته تحقق آن همچنان به شرایط پرونده و ضوابط سامانه بستگی دارد.

کدام جرایم مالیاتی قابل بخشودگی نیستند؟

مهم‌ترین جریمه‌ای که قانون صریحاً آن را غیرقابل بخشودگی اعلام کرده، جریمه ماده ۱۹۲ است؛ یعنی:

• جریمه ۳۰ درصدی تسلیم نکردن اظهارنامه برای اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل
• جریمه ۱۰ درصدی تسلیم نکردن اظهارنامه برای سایر مؤدیان
• جریمه درآمد کتمان‌شده
• جریمه هزینه‌های غیرواقعی

همچنین در ماده ۱۹۴، جرایم مربوط به اختلاف بیش از ۱۵ درصد درآمد قطعی با درآمد اظهارشده، همراه با محرومیت سه‌ساله از تسهیلات، به‌صورت غیرقابل بخشودگی پیش‌بینی شده‌اند.

در مقابل، بسیاری از جرایم تأخیر، ارزش افزوده و سامانه مؤدیان ممکن است با رعایت شرایط قانونی و ارائه درخواست، تمام یا بخشی از بخشودگی را دریافت کنند.

جرائم کیفری مالیاتی در سال ۱۴۰۵

ماده ۲۷۴ قانون مالیات‌های مستقیم رفتارهای زیر را جرم مالیاتی شناخته است:

۱. تنظیم دفاتر، اسناد و مدارک خلاف واقع و استناد به آن‌ها

۲. مخفی کردن فعالیت اقتصادی یا کتمان درآمد حاصل از آن

۳. جلوگیری از دسترسی مأموران مالیاتی به اطلاعات اقتصادی و مالی یا ارائه نکردن اطلاعاتی که موجب ورود زیان به دولت شود

۴. انجام ندادن تکالیف قانونی مربوط به کسر، وصول و پرداخت مالیات اشخاص دیگر

۵. تنظیم معاملات و قراردادهای خود به نام دیگران یا معاملات دیگران به نام خود، برخلاف واقع

۶. تنظیم نکردن و تسلیم نکردن اظهارنامه مالیاتی حاوی اطلاعات درآمد و هزینه در سه سال متوالی

۷. استفاده از کارت بازرگانی اشخاص دیگر برای فرار مالیاتی

مجازات این جرائم، مجازات تعزیری درجه شش است و نوع و میزان مجازات بر اساس قانون مجازات اسلامی و تصمیم دادگاه تعیین می‌شود. علاوه بر مجازات کیفری، مرتکب می‌تواند به پرداخت اصل مالیات، جرایم قانونی و خسارت واردشده به دولت نیز محکوم شود.

در مورد اشخاص حقوقی نیز امکان اعمال مجازات‌هایی مانند ممنوعیت از یک یا چند فعالیت شغلی یا ممنوعیت از صدور برخی اسناد تجاری برای مدت شش ماه تا دو سال وجود دارد. مسئولیت کیفری شرکت، مسئولیت اشخاص حقیقی دخیل در تخلف را از بین نمی‌برد.

حسابداران، حسابرسان، کارکنان بانک‌ها، مأموران مالیاتی و سایر اشخاصی که آگاهانه در ارتکاب جرم مالیاتی همکاری کنند یا در موارد مقرر از گزارش آن خودداری کنند نیز ممکن است تحت تعقیب قرار گیرند.

روند رسیدگی به جرائم مالیاتی بر اساس دستورالعمل جدید

دستورالعمل اجرایی رسیدگی به جرائم مالیاتی در شهریور ۱۴۰۴، فرایند شناسایی، بررسی و ارجاع پرونده‌های مشکوک به جرم مالیاتی را مشخص کرده است و در سال ۱۴۰۵ نیز اهمیت اجرایی دارد.

بر اساس این دستورالعمل، موارد مشکوک ابتدا در جریان حسابرسی یا رسیدگی مالیاتی شناسایی می‌شوند. پس از قطعیت مالیات، پرونده توسط واحدهای تخصصی و حقوقی بررسی خواهد شد.

پیش از طرح شکایت کیفری، امکان دعوت از مؤدی و تشریح مبانی اتهام وجود دارد. در این مرحله ممکن است به مؤدی سه ماه فرصت داده شود تا بدهی خود را پرداخت یا ترتیب پرداخت آن را فراهم کند. پرداخت بدهی لزوماً وصف کیفری یک رفتار انجام‌شده را از بین نمی‌برد، اما می‌تواند به‌عنوان همکاری، حسن نیت یا یکی از جهات تخفیف مورد توجه قرار گیرد.

مبالغی که سازمان هر سال برای اولویت‌بندی پرونده‌های مهم تعیین می‌کند، حد مصونیت کیفری نیستند. حتی پرونده‌ای با مبلغ کمتر نیز در صورت وجود ادله ارتکاب جرم می‌تواند مورد رسیدگی قرار گیرد.

چگونه احتمال تعلق جریمه مالیاتی را کاهش دهیم؟

مهم‌ترین اقدام، انجام تکالیف پیش از پایان مهلت قانونی است. حتی اظهارنامه‌ای که مالیات آن صفر است باید در موعد مقرر و با اطلاعات صحیح ارسال شود.

همچنین مؤدی باید فروش ثبت‌شده در حسابداری، دستگاه کارت‌خوان، درگاه پرداخت، حساب‌های بانکی تجاری، صورتحساب‌های الکترونیکی و اظهارنامه را به‌صورت دوره‌ای تطبیق دهد. تفاوت میان این اطلاعات یکی از مهم‌ترین عوامل آغاز رسیدگی و مطالبه مالیات و جریمه است.

اسناد خرید و هزینه نیز باید واقعی، مرتبط با فعالیت، قابل ردیابی و دارای مدارک مثبته باشند. ثبت یک فاکتور صوری یا هزینه‌ای که ارائه‌دهنده آن قابل شناسایی نیست، ممکن است علاوه بر رد هزینه، جریمه ماده ۱۹۲ و در شرایط شدیدتر، اتهام استفاده از اسناد خلاف واقع ایجاد کند.

در صورت ایجاد بدهی، تأخیر در پرداخت معمولاً به زیان مؤدی است. پرداخت اصل مالیات یا ثبت درخواست تقسیط پیش از ورود پرونده به مرحله اجرا می‌تواند از افزایش جریمه جلوگیری کند و شانس استفاده از بخشودگی را افزایش دهد.

پرسش‌های متداول درباره جرایم مالیاتی سال ۱۴۰۵

آیا ارسال نکردن اظهارنامه همیشه جرم کیفری است؟

خیر. در حالت معمول، ارسال نکردن اظهارنامه موجب جریمه مالیاتی ماده ۱۹۲ می‌شود. اما تنظیم نکردن و تسلیم نکردن اظهارنامه حاوی اطلاعات درآمد و هزینه در سه سال متوالی، در صورت تحقق شرایط ماده ۲۷۴، می‌تواند جرم مالیاتی محسوب شود.

جریمه ۳۰ درصدی عدم تسلیم اظهارنامه قابل بخشودگی است؟

خیر. قانون جریمه ماده ۱۹۲ را غیرقابل بخشودگی اعلام کرده است. پرداخت اصل مالیات یا خوش‌حسابی مؤدی نیز به‌تنهایی باعث حذف این جریمه نمی‌شود.

اگر کتمان درآمد کشف شود ولی شرکت همچنان زیان‌ده باشد، جریمه تعلق می‌گیرد؟

طبق بخشنامه ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵، اگر پس از اعمال درآمد کتمان‌شده یا هزینه غیرواقعی همچنان مالیاتی ایجاد نشود، مبنایی برای محاسبه جریمه ماده ۱۹۲ وجود ندارد. اگر فقط بخشی از زیان به مالیات تبدیل شود، جریمه باید بر مالیات ناشی از همان تخلف محاسبه شود.

جریمه دیرکرد مالیات چند درصد است؟

در مالیات‌های مستقیم، جریمه تأخیر معمولاً ۲٫۵ درصد مالیات پرداخت‌نشده به‌ازای هر ماه است. در مالیات بر ارزش افزوده، جریمه تأخیر دو درصد مالیات و عوارض پرداخت‌نشده به‌ازای هر ماه محاسبه می‌شود.

آیا جریمه صادر نکردن صورتحساب الکترونیکی در سال ۱۴۰۵ بخشوده می‌شود؟

در سال ۱۴۰۵ اختیار بخشودگی جرایم ماده ۲۲ تا سقف ۱۰۰ درصد تمدید شده است؛ اما این بخشودگی خودکار نیست. مؤدی باید شرایط تعیین‌شده را رعایت کند و درخواست او توسط مرجع مالیاتی بررسی شود.

جریمه ندادن صورتحساب الکترونیکی چقدر است؟

مبنای اصلی، ۱۰ درصد فروش بدون صورتحساب است. در متن قانون یک کف ثابت ۲۰ میلیون ریالی نیز آمده، اما این مبلغ طبق تبصره قانون باید سالانه با نرخ تورم تعدیل شود. رقم نهایی برگ مطالبه باید با آخرین اعلام رسمی سازمان امور مالیاتی کنترل شود.

آیا پرداخت اصل مالیات باعث حذف همه جرایم می‌شود؟

خیر. پرداخت اصل مالیات می‌تواند شرط استفاده از بخشودگی باشد و از افزایش جریمه تأخیر جلوگیری کند؛ اما جرایم غیرقابل بخشودگی مانند جریمه ماده ۱۹۲ با پرداخت اصل مالیات حذف نمی‌شوند.

آیا تقسیط مالیات مانع دریافت بخشودگی می‌شود؟

الزاماً خیر. در بسیاری از دستورالعمل‌ها، «پرداخت یا ترتیب پرداخت» اصل بدهی پذیرفته شده است. بااین‌حال، میزان بخشودگی در حالت پرداخت نقدی و تقسیط ممکن است متفاوت باشد و شرایط پرونده باید جداگانه بررسی شود.

آیا تکرار کم‌اظهاری ارزش افزوده جریمه بیشتری دارد؟

بله. جریمه مرتبه اول معمولاً دو برابر مالیات و عوارض پرداخت‌نشده است. اگر تخلف ظرف دو سال تکرار شود، جریمه می‌تواند به سه برابر مبلغ پرداخت‌نشده افزایش یابد.

جمع‌بندی

در سال ۱۴۰۵، سنگین‌ترین ریسک‌های مالیاتی مربوط به عدم ارسال اظهارنامه، کتمان درآمد، هزینه‌های غیرواقعی، مغایرت فروش با اطلاعات بانکی و سامانه مؤدیان، صادر نکردن صورتحساب الکترونیکی و پرداخت نکردن مالیات در موعد مقرر است.

دو بخشنامه مهم اردیبهشت و خرداد ۱۴۰۵ نیز تأکید کرده‌اند که جریمه کتمان درآمد، هزینه غیرواقعی و تخلفات ارزش افزوده باید بر اساس مالیات واقعی ایجادشده محاسبه شود، نه صرفاً کل اختلافی که در جریان حسابرسی کشف شده است.

از سوی دیگر، امکان بخشودگی تا ۱۰۰ درصد بعضی از جرایم به معنی حذف خودکار آن‌ها نیست. سرعت عمل در اصلاح تخلف، پرداخت یا تقسیط اصل بدهی و ارائه درخواست مستند، تأثیر مستقیمی بر نتیجه پرونده دارد.

با توجه به اینکه بخشنامه‌های مالیاتی ممکن است در طول سال اصلاح یا تکمیل شوند، پیش از تصمیم‌گیری درباره یک پرونده واقعی باید تاریخ عملکرد، نوع مالیات، تاریخ ابلاغ، مرحله دادرسی و آخرین دستورالعمل لازم‌الاجرا به‌صورت جداگانه بررسی شود.

موسسه ی حقوقی تکسفیر در زمینه های ثبت شرکت ، ثبت شرکت در کرج،ثبت برند،ثبت برند در کرج،کد اقتصادی،اخذ کد اقتصادی همراه شماست